Venezuela en de erfenis van 2025?

Krantenkoppen

Ook in 2026 zal Donald Trump de krantenkoppen domineren. Dat bewees hij al dit weekend met de gevangenneming/kidnapping van de Venezolaanse president Maduro. Uit wat hij daarover zegt, blijkt alvast dat een Amerikaanse controle op de Venezolaanse olieproductie een van de doelstellingen is. Niet toevallig toont China zich de scherpste criticus van de operatie. China is namelijk de grootste afnemer van Venezolaanse olie. De gebeurtenissen van het afgelopen weekend kaderen dan ook perfect in het bredere plaatje dat ook 2025 domineerde: de toenemende machtsstrijd tussen Amerika en China, de nummer één en twee van de wereldeconomie.

Een goed jaar

Wat we in 2025 geleerd hebben, is dat beurzen met die geopolitieke spanning kunnen leven. Ze kenden best een goed jaar. Het enige echte crisismoment was toen Trump begin april met zijn importtarieven kwam aandraven. Hij noemde het Liberation Day, maar op de beursvloer zagen ze dat toch enigszins anders. Verrast door de scherpe beurscorrectie, zette de Amerikaanse president tactisch een stap terug. Die souplesse van geest wisten beleggers te appreciëren. Wat volgde was een wereldwijde herstelrally die uitmondde in nieuwe recordniveaus, niet alleen in Amerika, maar ook in Europa en Japan.

Het vlotte beursherstel was op z’n minst opmerkelijk te noemen. Zeker omdat Trump in juli zijn tarieven terug uit de kast haalde, en de gemiddelde heffing op import in de VS ondertussen gestegen is van 2% naar meer dan 17%.  Daar importeurs wellicht alles zouden doen om die gestegen kosten door te rekenen aan hun cliënten, werd gevreesd voor een sterke impact op de inflatie. Die impact was er, maar werd voor een stuk gecompenseerd door een verzwakkende arbeids- en huizenmarkt. Resultaat: de Amerikanen fietsten het jaar uit met een inflatie van zo’n 2,7%, een hoog, maar niet alarmerend percentage.

Wat Wall Street zeker ook door de tarievenstorm hielp, was de goedkeuring van de Big Beautiful Bill. Die liet de Amerikaanse begroting er weliswaar nog even bekaaid uitzien als daarvoor, maar stelde tegelijkertijd een deregulering en nog lagere belastingen voor de Amerikaanse bedrijven in het vooruitzicht. Dat was mooi meegenomen. 

Lankmoedige centrale banken

Een belangrijke ondersteuning van de beurskoersen kwam ook van de lankmoedige monetaire politiek van de centrale banken, zowel in de VS als Europa. Alle vragen over de onafhankelijkheid van de Fed ten spijt, toonde Wall Street zich best tevreden toen Powell na de zomer het voorbeeld van de ECB volgde en de renteverlagingscyclus hervatte.

Vijf voor twaalf

De voort etterende oorlog in Oekraïne en het feit dat de nieuwe Amerikaanse president vindt dat de verdediging van Europa vooral een zaak van de Europeanen zelf moet zijn, leidde in Europa tot een historische verhoging van de defensiebudgetten. Daarnaast  zorgden dure energiefacturen, Amerikaanse importtarieven en goedkope Chinese import voor toenemende druk op onze maakindustrie. Het besef dat het hier vijf voor twaalf is (voor sommigen eerder vijf na twaalf…) zette politiek Europa in beweging. Zware investeringen in infrastructuur en defensie moeten het tij keren. Anticiperend hierop boekten Europese aandelen een mooie winst.

De lachende derde

Het America First beleid van de regering Trump vervreemdt de VS voor een stuk van zijn oude en jonge bondgenoten. Wie daar het meest profijt uit haalt, is China. Zijn beresterke positie op het domein van zeldzame aardmetalen en zijn dominantie in strategische  producten zoals batterijen, geven het land een sterke kaart in zijn machtsstrijd met de VS. Intern kampt het nog steeds met een aanslepende vastgoedcrisis, die het consumentenvertrouwen ondermijnt. Maar naar export toe wist China zijn positie in 2025 verder te versterken. Ook al omdat het de banden aanhaalde met andere belangrijke groeilanden, zoals India en Brazilië, die het aan de stok kregen met Trump. 
In zijn nieuwe vijfjarenplan legt het Chinese Politbureau een grote klemtoon op verdere technologische expansie.  Ieder jaar levert het land dubbel zoveel doctoraten in de exacte wetenschappen af dan de VS. De legers ingenieurs die het kan inzetten, zijn enorm. Volgens Jensen Huang, de topman van Nvidia, is de technologische achterstand van China ten opzichte van de VS hoogstens nog uit te drukken in nanoseconden.

Slachtoffer

Op de financiële markten was de dollar het belangrijkste slachtoffer van het nieuwe Amerikaanse beleid. De onvoorspelbare Trump-tweets, de nauwelijks te volgen plotwendingen, de toegenomen rechtsonzekerheid en de blijvend moeilijke begrotingssituatie, het deed de dollar geen goed. Al speelden er ook andere factoren, zoals de monetaire versoepeling van de Federal Reserve en de vragen rond de finale rendabiliteit van de gigantische investeringen (circa 4,4% van het Amerikaanse BBP) in de Amerikaanse AI-infrastructuur. Die vragen blijven bij het gloren van 2026 brandend actueel.