Amerikaanse banken in de penarie

Het faillissement van Silicon Valley Bank in maart riep het doembeeld van een nieuwe bankencrisis op. Drie andere banken zijn sinds het faillissement van de Californische bank zwaar getroffen op de markten. Zozeer zelfs, dat de overheid ze moest redden. De vrees voor een nieuwe Lehman Brothers is groot. Die bank veroorzaakte door haar bankroet in 2008 een keten van faillissementen.

De recente kwetsbaarheid van een reeks Amerikaanse banken is verrassend. In een paar uur tijd haalden paniekerige klanten massaal hun deposito’s op. Daardoor stortte de beurs in en waren noodgrepen nodig om een faillissement te voorkomen. JP Morgan kocht in extremis de First Republic Bank op. Zo werd de grootste bank van het land een heuse mammoet.

Wantrouwen tegenover kleine banken

Het meest verontrustende is dat de Amerikaanse banksector nu veel beter gecontroleerd zou moeten zijn dan 15 jaar geleden. Vooral Silicon Valley Bank verraste. Hun klantenbestand bleek zó weinig gediversifieerd, dat maar een paar mensen iedereen meesleurden. Het is dan ook logisch dat de klanten in de Verenigde Staten almaar meer op hun hoede zijn voor kleine banken en de voorkeur geven aan grotere instellingen.

De stijgende rentevoeten zijn ook een deel van het probleem. De kosten van bankfinanciering stegen plotseling. Tegelijkertijd moesten veel banken langlopende leningen aangaan. Die waren vóór de rentestijging verstrekt, zonder dat dit risico goed was afgedekt. Een zware fout.

Te veel inflatie

De prijsdruk in Amerika blijft intussen problematisch. De kerninflatie bedroeg in april 5,5%. De vrees is dat de Amerikaanse Federal Reserve (Fed) nog enige tijd een krap monetair beleid zal moeten voeren. Dit zou de banksector onder druk moeten houden.

De banken wijzigden de afgelopen weken hun koers wat betreft kredietverlening. Het risico van een kredietcrisis bedreigt nu de Amerikaanse economie als geheel. Dit zal de vrees voor een recessie, die bij veel bedrijfsleiders nog vers in het geheugen ligt, waarschijnlijk aanwakkeren. Gelukkig lijken de consumenten - tenminste voorlopig - het vertrouwen te behouden.

Niets doen, is geen optie

De Amerikaanse autoriteiten moeten zeker oplossingen vinden om te voorkomen dat de geschiedenis zich herhaalt. Misschien doen ze er goed aan om de depositogarantie in de Verenigde Staten te verhogen tot boven de grens van 250.000 dollar? Of krikken ze best de liquiditeit van de banken op, zodat ze hun activa niet met verlies hoeven te verkopen?

Dit alles zal gevolgen hebben, die vandaag moeilijk in te schatten zijn. Maar niets doen, is geen optie. Want zonder vertrouwen in het financiële systeem, zal de hele economie instorten.