Overzicht
- Dankzij gemeenschappelijk wonen kunnen meerdere huishoudens gestructureerd en collectief samenwonen
- Dankzij de gedeelde ruimtes onderhouden bewoners sociale contacten
- Sites die herbestemd moeten worden, zijn populair voor deze woonvorm
- Er kan tot 20% bespaard worden ten opzichte van een traditionele woning
- Juridisch gezien is het een mede-eigendom of een institutionele huisvesting met bepaalde specifieke kenmerken, of een institutionele huisvesting onder de auspiciën van een rechtspersoon (zoals een stichting)
Bij samenhuizen delen verschillende huishoudens dezelfde ruimte om die collectief te bewonen. Elk huishouden heeft ook zijn eigen privéruimte, waardoor de privacy verzekerd is.
De huishoudens zorgen in onderling overleg voor de gedeelde ruimtes en leven solidair samen. Dat komt ook tot uiting in de gelijke verdeling van de gemeenschappelijke kosten. Die samenhorigheid is een belangrijk element voor mensen die kiezen voor deze woonvorm. Samen onder één dak wonen wint aan populariteit dankzij het kostenbesparende, duurzame en sociale karakter. Mensen willen vandaag zin geven aan een project, en kijken daarbij verder dan het zuivere eigendomsrecht van vastgoed.
Meestal worden oude scholen, boerderijen, fabrieken of abdijen omgetoverd voor gemeenschappelijke woonprojecten.
Sites die herbestemd moeten worden
Nieuwbouw is eerder zeldzaam bij gemeenschappelijke woonprojecten. Meestal worden oude scholen, boerderijen, fabrieken of abdijen omgetoverd. Dat zijn vaak grote percelen, en die zijn ideaal voor dit soort projecten.
Herbestemming van vastgoed maakt aanzienlijke besparingen mogelijk, naar schatting zo'n 20% in vergelijking met traditionele woningen. Bovendien beantwoordt het aan een filosofie die door de coronapandemie alleen maar vergroot werd: mensen hebben nood aan menselijke connecties en solidariteit in onze maatschappij. Het concept verspreidt zich dan ook over alle regio's in België, alle generaties en alle sociale achtergronden. Zowel in de stad als op het platteland komen er meer projecten, voornamelijk in regio’s waar de vastgoedprijzen fors stijgen.
Investeerders en successie
Investeerders laten deze woonvorm liever aan zich voorbijgaan, omdat samenhuizen gebaseerd is op een filosofie van collectief wonen. Dat is een andere benadering dan de verbouwing van een gebouw tot verschillende wooneenheden (projectontwikkeling). De meeste projecten worden uitgevoerd door de toekomstige bewoners (zelfontwikkeling).
Op het vlak van successie is de overdracht van een ruimte in een gemeenschappelijk woonproject vanuit vermogensrechtelijk oogpunt volkomen normaal. Het enige bijzondere kenmerk is de eigendomsvoorwaarde. Als de kinderen deel uitmaken van het project, is er geen probleem. Maar in geval van familiale complicaties, is het mogelijk dat de medebewoners niet tevreden zijn met de nieuwkomer(s). In dat geval wordt niet het pand vererfd, maar wel de waarde ervan.
Juridische aspecten
De overheid staat veeleer positief tegenover samenhuizen, omdat die woonvorm mogelijkheden biedt. Ons vastgoedpatrimonium is immers verouderd en beperkt. Door die stedenbouwkundige uitdagingen voorziet het Waals Gewest een speciale bepaling rond samenhuizen (art. D.IV.3, 5° van het WRO). In Vlaanderen en Brussel moet er op dit vlak nog veel evolueren.
Wat de juridische structuur betreft, kan het gaan om
- Een gedwongen mede-eigendom met bepaalde specifieke kenmerken (gemeenschappelijk wonen belastbaar enkel op vrijwillige benadering), ofwel
- Een institutionele huisvesting onder de auspiciën van een rechtspersoon (zoals een stichting).
Het concept van samenhuizen laat ook vastgoedontwikkelaars niet onberoerd. Zij bieden bijvoorbeeld collectieve tuinen aan. De banken zijn zich er eveneens van bewust dat er meer vraag komt naar dergelijke woonprojecten.
Cliënt bij Priority Banking Exclusive, Private Banking of Wealth Management?
Schrijf u in op onze dagelijkse en/of wekelijkse nieuwsbrief.
Ik schrijf mij in
De inlichtingen en meningen opgenomen in onderhavig artikel zijn toelichtingen met een louter informatief karakter. Zij kunnen in geen geval beschouwd worden als adviezen of aanbevelingen van fiscale, juridische of andere aard. Zij houden geen rekening met uw persoonlijke situatie.
Wij verzoeken u dan ook uw raadsman te contacteren vooraleer enige beslissing te nemen die rechtstreeks of onrechtstreeks gebaseerd is op de inlichtingen vervat in deze communicatie. Deze Algemene Bankvoorwaarden vormen het algemene kader van de conventionele relatie tussen BNP Paribas Fortis NV kredietinstelling met maatschappelijke zetel gevestigd is in 1000 Brussel, Warandeberg 3 - B.T.W. BE 0403.199.702 - RPR Brussel, onder het prudentieel toezicht van de Nationale Bank van België, Berlaimontlaan 14, 1000 Brussel en de controle inzake beleggers- en consumentenbescherming van de Autoriteit van Financiële Diensten en Markten (FSMA), Congresstraat 12-14, 1000 Brussel en ingeschreven als verzekeringsagent onder FSMA-nr. BE 0403.199.702.