De 'interne vereffening' bij familiale vennootschap

Op 1 oktober 2014 schaftte de wetgever het apart liquidatietarief van 10% bij vereffening van vennootschappen af. Concreet: liquidatieboni vanaf die datum toegekend of betaalbaar gesteld, werden onderworpen aan het algemeen tarief in de roerende voorheffing en personenbelasting. Dit tarief bedroeg op dat moment 25% en is vandaag opgelopen tot 30%. De datum van ontbinding of sluiting van de vereffening van de vennootschap speelde hierbij geen rol.

De Programmawet van 28 juni 2013 voorzag in een overgangsregeling.

Tijdelijke overgangsmaatregel voorzien

Om een massale vereffeningsgolf te vermijden, voorzag de wetgever een tijdelijke overgangsregeling. De vennootschap kon het toenmalige tarief van 10% ‘vastklikken’ zonder effectief te liquideren. Dit was mogelijk door de belaste reserves in het kapitaal te incorporeren, uiterlijk 31 maart 2013 goedgekeurd door de Algemene Vergadering.

Deze werkwijze bevatte de volgende stappen:

• Uitkering van de reserves als dividend was de eerste stap, daarop werd 10% roerende voorheffing betaald.
• Vervolgens moest het nettobedrag onmiddellijk opgenomen worden in het kapitaal. Als gevolg hiervan werd zowel vennootschapsrechtelijk gestort kapitaal als fiscaal gestort kapitaal gevormd.

Wachttermijn te respecteren

Na deze stappen moest de vennootschap een wachttermijn respecteren voordat ze de reserves zonder bijkomende belasting kon uitkeren:

• Voor kmo’s bedroeg de wachttermijn vier jaar, te rekenen vanaf de inbreng van het nettobedrag van het dividend in het kapitaal
• Voor grote vennootschappen gold een wachttermijn van acht jaar

Voor veel kmo’s is de wachttijd ondertussen afgelopen, zodat een (belastingvrije) kapitaalsvermindering wellicht al werd doorgevoerd.

Kmo’s die nog geen kapitaalsvermindering deden en grote ondernemingen waarvoor de wachtperiode nog loopt, moeten extra alert zijn. Bij overlijden of schenking van de aandelen van de familiale vennootschap kunnen zij het gunsttarief op het vlak van successie- en schenkingsrechten namelijk verliezen.

Wat moet u weten over dit gunsttarief?

1. In de drie gewesten geldt een gunsttarief voor de overdracht van de aandelen van een familiale vennootschap, zowel bij overlijden als bij leven. Bij dit artikel vindt u de tabel met percentages.
2. Belangrijk om te weten is dat elk gewest een antimisbruikbepaling hanteert. Dit betekent dat er bij overlijden of schenking aan het gunsttarief geen kapitaalverminderingen mogen gebeuren in een periode van drie jaar (Vlaams en Brussels Hoofdstedelijk Gewest) of van vijf jaar (Waals Gewest), te rekenen vanaf de datum van het overlijden of van de schenking.
3. Vindt er toch een kapitaalsvermindering plaats? Dan verliest men het gunsttarief en gelden de gewone tarieven van de successie- of schenkingsrechten.