Het mysterieuze goud

De meest voorkomende verklaringen voor de recente stijging van de goudprijs zijn:

• De geopolitieke context;
• de wens om posities in de Amerikaanse dollar af te bouwen (vooral sinds de terugkeer van Donald Trump in het Witte Huis);
• de inflatiedruk;
• het feit dat we in een klimaat zijn terechtgekomen met zeer lage reële rentevoeten.

Dat laatste punt is heel belangrijk. De opportuniteitskosten van het aanhouden van goud zijn drastisch gedaald, doordat de reële rentevoeten (rente minus inflatie) laag of negatief zijn geworden. Het belangrijkste argument tegen het aanhouden van goud door beleggers, is namelijk dat het niets opbrengt.

Mysterieuze aankopen

De centrale banken - van China, Turkije, India of Rusland - kopen sinds 2022 ook massaal goud. Ze willen zo minder afhankelijk worden van de Amerikaanse dollar, hun reserves veiligstellen en zich beschermen tegen internationale sancties. Maar precies hoeveel goud ze aankochten, is een mysterie.
Van olie worden de bronnen via satellietwaarnemingen gevolgd. Maar er bestaat geen enkel middel om te weten te komen waar het goud naartoe gaat, of wie het koopt. De World Gold Council (WGC) verklaarde onlangs dat de niet-geregistreerde goudaankopen van China misschien zelfs meer dan tien keer hoger liggen dan de officiële cijfers. De goudreserves van het land zouden in totaal ongeveer 5.000 ton bedragen. Dat is dus het dubbele van het opgegeven cijfer.

Indekking tegen de markt en Donald Trump

Het aandeel van goud in de wereldwijde reserves van centrale banken buiten de Verenigde Staten steeg in het afgelopen decennium van 10% naar 26%. Dat blijkt uit de gegevens van de WGC. Daarmee is goud het op één na grootste reserveactief, na de dollar.
Almaar minder centrale banken melden hun aankopen aan het Internationaal Monetair Fonds (IMF). Ze willen zo vermijden dat de markt hen vóór is, of ze hebben politieke redenen om dat niet te doen. Sommigen vrezen dat openbare aankopen van goudstaven — die vaak dienen als bescherming tegen de dollar — de relaties met de regering-Trump zouden verslechteren.
De Bank of England ondervond in het verleden hoe nadelig transparantie soms is. Toen ze aankondigde dat ze de helft van haar goudreserves wilde verkopen, veroorzaakte dat een schadelijke prijsdaling.

De vraag is niet transparant

China is de grootste producent en consument van goud ter wereld. Tegelijkertijd is het land ook een van de minst transparante. Analisten moeten daardoor hun eigen schattingen maken, op basis van onvolledige gegevens en aannames. China, bijvoorbeeld, staat in voor 10% van de wereldwijde goudmijnproductie. Dat stelt het land in staat om zich lokaal te bevoorraden om zijn reserves aan te vullen.
Het is daarom moeilijk om voorspellingen te doen over de toekomstige evolutie van de goudprijs. De ontwikkeling van het aanbod is nog enigszins in te schatten. Maar die van de vraag is veel complexer.
Sommige markten blijven nu eenmaal altijd voor een deel mysterieus - zelfs de meest klassieke. Om in het achterhoofd te houden!