Menu
De bank voor een wereld in verandering
Zeldzame aardmetalen: cruciaal in duurzame transitie
MyFamily Trends Volgen De categorie volgen
5 MEI

Zeldzame aardmetalen: cruciaal in duurzame transitie

5.5.2021
Valérie de Gheldere – Portfolio Manager
Valérie de Gheldere Portfolio Manager
Volgen De expert volgen
Bekijk alle experts
Aangemaakt op 4.5.2021 13:57
Gepubliceerd op 5.5.2021 05:57
Een aantal metalen, waaronder de zeldzame aardmetalen, zijn essentieel voor een duurzame transitie. Maar naast betere praktijken moet Europa vooral recyclage stimuleren.

Overzicht

  • Zeldzame aardmetalen zijn zeventien elementen waarvan de ontginning erg vervuilend is
  • China gebruikt zijn wurggreep op de productie als een geopolitiek instrument
  • Een F35 straaljager bevat 417 kilo zeldzame aardmetalen, de motor van een Tesla S bevat er nul
  • De ontginning van kobalt, essentieel voor batterijen, is dubieus
  • Europa moet overwegen om strategische aardmetalen te gaan recycleren
Europa, China, het Verenigd Koninkrijk, Japan en Zuid-Korea hebben zich ertoe verbonden om tegen 2050 of 2060 CO2-neutraal te zijn. Hiervoor moeten ze overstappen op hernieuwbare energiebronnen en hun wagenpark elektrificeren.

Deze nieuwe groene technologieën vereisen grote hoeveelheden grondstoffen, met name nikkel, lithium, kobalt en zeldzame aardmetalen. Daartoe behoren zeventien metalen, waarvan sommige in minieme hoeveelheden in de bodem zitten. Er moet bijvoorbeeld tot 1.200 ton gesteente worden verwerkt om één kilogram lutetium te verkrijgen.

Hoewel de vraag ernaar een reëel probleem wordt, moeten we opletten om geen shortcuts te nemen. Vooral omdat er oplossingen bestaan, met name om het bijna-monopolie van China te verminderen.

Chinees quasi-monopolie

China neemt twee derde van de wereldproductie van zeldzame aardmetalen voor zijn rekening. Toch zijn er reserves in overvloed. De Verenigde Staten, Brazilië, Rusland, Vietnam en zelfs Frankrijk (in Polynesië) hebben aanzienlijke voorraden, maar exploiteren deze in erg beperkte mate. Dat komt door de competitieve prijzen die China aanrekent en de hoge milieukosten van de ontginning ervan. Om zuivere zeldzame aardmetalen te verkrijgen zijn er immers tientallen chemische processen nodig.

China maakt gebruik van zijn quasi-monopolie en dreigt regelmatig met beperkingen. Deze dreiging wordt in sommige sectoren zeer ernstig genomen, met name de Amerikaanse defensiesector. Elke F35 straaljager bevat dan ook 417 kilo zeldzame aardmetalen.
De motoren van de best verkochte elektrische auto's, zoals de Renault Zoé en de Tesla S, geen zeldzame aardmetalen.Valérie de Gheldere

Kobaltmijnen

Hoewel groene technologieën ook afhankelijk zijn van deze zeldzame aardmetalen, nemen bepaalde ronkende krantenkoppen soms een loopje met de waarheid. Zo bevatten de motoren van de best verkochte elektrische auto's, zoals de Renault Zoé en de Tesla S, geen zeldzame aardmetalen. Wat hernieuwbare energie betreft, zijn zeldzame aardmetalen wél nodig voor offshore-windturbines.

De batterijen in elektrische auto's en smartphones bevatten kobalt. Dat is geen zeldzaam aardmetaal, maar de Democratische Republiek Congo is goed voor 60% van de wereldproductie. In ongeveer 10% van de kobaltmijnen in dat land is er sprake van onaanvaardbare arbeidsomstandigheden, waaronder kinderarbeid.
Het Responsible Raw Materials Initiative wil ervoor zorgen dat verschillende grondstoffen uit de Democratische Republiek Congo, waaronder kobalt, traceerbaar worden.Valérie de Gheldere

Traceerbaarheid en levering

Gelukkig zit de sector niet stil. Het Responsible Raw Materials Initiative verenigt alvast 400 bedrijven zoals Tesla, Umicore, Dell, Ford en HP. Het wil ervoor zorgen dat verschillende grondstoffen uit de Democratische Republiek Congo, waaronder kobalt, traceerbaar worden. Europa werkt intussen aan een wet rond batterijen die meer transparantie over sociale en milieuaspecten oplegt.

Onlangs kwam nikkel in het nieuws, na opmerkingen van Elon Musk. Volgens de Tesla-baas is de aanvoer van dit metaal van cruciaal belang voor de grootschalige elektrificatie van het wagenpark. Tesla heeft dan ook een overeenkomst ondertekend met de Nieuw-Caledonische autoriteiten om de bevoorrading veilig te stellen.
Recyclage blijft een sterk onderbenutte bevoorradingsbron.Valérie de Gheldere

Recyclage ontwikkelen

Wereldwijd zal de vraag naar deze strategische metalen blijven toenemen, zowel voor de duurzame transitie als voor nieuwe technologieën. Daarom gaan er veel stemmen op om in Europa een grootschalige recyclageactiviteit op te zetten. Recyclage als bevoorradingsbron blijft immers sterk onderbenut. Men bestudeert alvast technologieën om de processen te verbeteren en legeringen af te breken zonder enorme hoeveelheden energie te verbruiken.

Momenteel wordt ongeveer 5% van de batterijen voor elektrische auto's gerecycleerd. Dat cijfer zal moeten stijgen als we willen dat het tijdperk van de groene technologieën echt minder vervuilend wordt voor onze planeet.

Cliënt bij Priority Banking Exclusive, Private Banking of Wealth Management?

Schrijf u in op onze dagelijkse en/of wekelijkse nieuwsbrief.

Ik schrijf mij in

Uw expert

Valérie de Gheldere Portfolio Manager
Volgen De expert volgen
Bekijk alle experts
Deel:
Later lezen

De inlichtingen en meningen opgenomen in onderhavig artikel zijn toelichtingen met een louter informatief karakter. Zij kunnen in geen geval beschouwd worden als adviezen of aanbevelingen van fiscale, juridische of andere aard. Zij houden geen rekening met uw persoonlijke situatie. Wij verzoeken u dan ook uw raadsman te contacteren vooraleer enige beslissing te nemen die rechtstreeks of onrechtstreeks gebaseerd is op de inlichtingen vervat in deze communicatie. Deze Algemene Bankvoorwaarden vormen het algemene kader van de conventionele relatie tussen BNP Paribas Fortis NV kredietinstelling met maatschappelijke zetel gevestigd is in 1000 Brussel, Warandeberg 3 - B.T.W. BE 0403.199.702 - RPR Brussel, onder het prudentieel toezicht van de Nationale Bank van België, Berlaimontlaan 14, 1000 Brussel en de controle inzake beleggers- en consumentenbescherming van de Autoriteit van Financiële Diensten en Markten (FSMA), Congresstraat 12-14, 1000 Brussel en ingeschreven als verzekeringsagent onder FSMA-nr. BE 0403.199.702.

Doe mee met MyExperts

Al ingeschreven?

Meld u aan om het artikel te lezen.

Nog geen account? Inschrijven