Stel: u hebt een spaar- of beleggingsverzekering afgesloten die bij uw overlijden uitbetaald wordt aan uw zoon of dochter. Moet uw kind daar dan erfbelasting op betalen? Het antwoord is ja. Als u zelf de verzekeringsnemer bent en uw kind de begunstigde bij overlijden, dan spreek je in verzekeringsjargon van een ‘beding ten gunste van een derde’. Daarop is erfbelasting van toepassing. Wilt u die vermijden? Dan kunt u de polis afkopen en het geld wegschenken via een bankgift. Op een bankgift is geen schenkbelasting verschuldigd. Blijft u daarna nog drie jaar leven (vijf jaar in het Waals gewest), dan is het geschonken bedrag ook vrij van erfbelasting.
Als u uw spaar- of beleggingsverzekering schenkt aan uw kind, dan spreek je van een verzekeringsgift.
Verzekeringsgift
Een minpunt is dat een afkoop dikwijls gepaard gaat met uitstapkosten en roerende voorheffing. Die kosten kunt u vermijden door de spaar- of beleggingsverzekering aan uw kind te schenken. Dan spreek je van een verzekeringsgift. Uw kind wordt dan de verzekeringsnemer zodat het ‘derdenbeding’ verdwijnt. Formeel wordt die aanpassing vastgelegd in een bijvoegsel bij de polis. Verder vereist een verzekeringsgift over het algemeen ook de opmaak van een notariële akte. Dat betekent dat er schenkbelasting verschuldigd is op de afkoopwaarde van de weggeschonken polis. In de meeste gevallen ligt de schenkbelasting een stuk lager dan de erfbelasting bij overlijden.
Dubbele belasting in Vlaams gewest
Tot eind 2015 was de fiscale kous hiermee af. Sindsdien verschillen de regels van gewest tot gewest. Voor overlijdens tussen 1 maart 2016 en 31 december 2016 passeerde de Vlaamse belastingdienst tweemaal langs te kassa. Bij het overlijden werd er erfbelasting geheven op het uitgekeerd kapitaal, zelfs als er eerder al schenkbelasting werd betaald op de verzekeringsgift. Drie erfgenamen die zich hier niet neer bij konden leggen, vochten dit aan in de rechtbank. Na een jarenlange procedureslag bevestigde het Hof van Cassatie in april 2022 dat deze werkwijze onwettig is. Vlabel heeft al laten weten dat ze niet van plan is om onwettig geheven erfbelasting terug te betalen.
Voor overlijdens tussen 1 maart 2016 en 31 december 2016 passeerde de Vlaamse belastingdienst tweemaal langs te kassa.
Voor overlijdens sinds 2017 is de dubbele belasting op verzekeringsgiften afgeschaft in Vlaanderen.
Stefan Ladon
Bijkomende erfbelasting op de meerwaarde
Voor overlijdens sinds 2017 is de dubbele belasting op verzekeringsgiften afgeschaft in Vlaanderen. De afkoopwaarde waarop de schenkbelasting werd betaald, is bij het overlijden nu vrij van erfbelasting. Er is nog wel bijkomende erfbelasting verschuldigd op de meerwaarde van het contract sinds de schenking. Voor verzekeringsgiften kort voor een overlijden blijft dit meestal beperkt.
Dit systeem geldt sinds dit jaar ook in het Waals gewest.
De Brusselse fiscus hanteert nog altijd de regels van voor 2016. Als een verzekering wordt weggeschonken met betaling van schenkingsrechten, zijn er bij het overlijden van de oorspronkelijke verzekeringsnemer geen successierechten verschuldigd.
Meer info? Contacteer uw relatiebeheerder.
Cliënt bij Priority Banking Exclusive, Private Banking of Wealth Management?
Schrijf u in op onze dagelijkse en/of wekelijkse nieuwsbrief.
Ik schrijf mij in
De inlichtingen en meningen opgenomen in onderhavig artikel zijn toelichtingen met een louter informatief karakter. Zij kunnen in geen geval beschouwd worden als adviezen of aanbevelingen van fiscale, juridische of andere aard. Zij houden geen rekening met uw persoonlijke situatie.
Wij verzoeken u dan ook uw raadsman te contacteren vooraleer enige beslissing te nemen die rechtstreeks of onrechtstreeks gebaseerd is op de inlichtingen vervat in deze communicatie. Deze Algemene Bankvoorwaarden vormen het algemene kader van de conventionele relatie tussen BNP Paribas Fortis NV kredietinstelling met maatschappelijke zetel gevestigd is in 1000 Brussel, Warandeberg 3 - B.T.W. BE 0403.199.702 - RPR Brussel, onder het prudentieel toezicht van de Nationale Bank van België, Berlaimontlaan 14, 1000 Brussel en de controle inzake beleggers- en consumentenbescherming van de Autoriteit van Financiële Diensten en Markten (FSMA), Congresstraat 12-14, 1000 Brussel en ingeschreven als verzekeringsagent onder FSMA-nr. BE 0403.199.702.