Consumentenvertrouwen : voorzichtig in de goede richting

Hoopvolle stijging in mei en juni

Europese consumenten lijken geleidelijk opnieuw vertrouwen te krijgen na de scherpe terugval eerder dit jaar. Hoewel het consumentenvertrouwen in absolute termen nog steeds zwak blijft, wijzen recente cijfers erop dat gezinnen minder bezorgd zijn over de economische vooruitzichten en de impact van hogere energieprijzen. In mei verbeterde het consumentenvertrouwen in de eurozone van -20,6 naar -19,0, terwijl de meest recente cijfers voor juni in verschillende grote Europese economieën, wijzen op een verdere stabilisatie van het sentiment met een stijging van -19 naar -17,4. Vooral verbeterde inkomensverwachtingen en afnemende zorgen over de energiemarkten ondersteunen het vertrouwen.

Impact van  de-escalatie van conflict tussen Iran en de VS

Een belangrijke factor achter deze verbetering is de geleidelijke heropening van de Straat van Hormuz na de recente de-escalatie tussen de Verenigde Staten en Iran. Via deze zeestraat verloopt ongeveer een vijfde van de wereldwijde oliehandel, waardoor ze van cruciaal belang is voor de mondiale energievoorziening. De voorbije anderhalve maand blijkt er trouwens meer olie dan verwacht doorheen de Straat van Hormuz te zijn getransporteerd.  De geleidelijke  hervatting van het scheepvaartverkeer heeft de vrees voor langdurige verstoringen van de energie-aanvoer verminderd, wat de opwaartse druk op olie- en gasprijzen heeft doen afnemen en het risico op een nieuwe inflatieschok heeft verkleind.

Een gunstiger klimaat voor consumptie

Voor Europese consumenten is dit alles bijzonder relevant. Hogere energieprijzen waren één van de belangrijkste redenen voor de terugval van het vertrouwen in het voorjaar. Nu de zorgen over energiebevoorrading en brandstofprijzen afnemen, kunnen huishoudens zich comfortabeler voelen om te consumeren in plaats van extra te sparen.

Europese huishoudens hebben overigens een relatief grotere spaarreflex dan gezinnen in de VS in tijden van onzekerheid.  Zo hebben Europeanen niet alleen de sinds de pandemie een opgebouwde oorlogskas aan spaargeld vastgehouden, maar blijven ook meer sparen dan normaal. Hierdoor is de consumptie-aangedreven groei in Europa vertraagd: huishoudens spaarden uit voorzorg, ten koste van niet-noodzakelijke uitgaven. Indien echter de inflatiedruk afneemt, kan het consumentenvertrouwen verbeteren en de consumptiemotor versnellen.

Hoewel het consumentenvertrouwen nog steeds onder het historische gemiddelde ligt, zorgt de combinatie van afnemende geopolitieke spanningen, lagere energierisico’s en een veerkrachtige arbeidsmarkt voor een gunstiger klimaat voor de consumptie in de tweede helft van 2026.

Positieve signalen, maar voorzichtigheid blijft geboden

Voor beleggers zijn een verbeterend consumentenvertrouwen en een afnemend risico op verstoringen van de energievoorziening positieve signalen voor Europese aandelenmarkten. Tegelijk blijft voorzichtigheid geboden, aangezien het vertrouwen nog steeds kwetsbaar is en sterk afhankelijk blijft van de geopolitieke ontwikkelingen in het Midden-Oosten, meer bepaald het succes van de verdere onderhandelingen tussen de VS en Iran.

Bron: Factset