Overzicht
- In het wettelijk stelsel gebeuren soms transfers tussen de vermogens van de echtgenoten
- De wet voorziet een vergoedingsmechanisme bij ontbinding van de gemeenschap
- Dit gebeurt bij overlijden, scheiding of wijziging van het huwelijksstelsel
- De vergoedingsrekeningen zijn uitsluitend van toepassing in het wettelijk huwelijksstelsel
- Ze regelen alleen transfers tussen de persoonlijke vermogens en het gemeenschapsvermogen
- De vergoedingen bij overlijden kunnen vrijgesteld zijn van successierechten
In het wettelijk huwelijksstelsel bestaan de bezittingen van de echtgenoten uit drie delen: het persoonlijk vermogen van elke echtgenoot en het gemeenschapsvermogen. Dat laatste omvat beroepsinkomsten, spaargeld, gezamenlijke aankopen, inkomsten uit een eigendom, ...
Het wettelijk stelsel gaat ervan uit dat alle bezittingen gemeenschappelijk zijn, behalve bewijs van het tegendeel. De eigen bezittingen zijn die goederen die vóór het huwelijk werden verworven of die tijdens het huwelijk werden verworven via schenkingen of erfenissen.
Tussen deze drie vermogens kunnen transfers optreden. Om het evenwicht te herstellen bij de ontbinding van de gemeenschap, voorziet het Burgerlijk Wetboek in een mechanisme dat de vergoedingsrekeningen heet.
Vergoedingsrekeningen bij ontbinding
Vergoedingen werken in twee richtingen: de persoonlijke vermogens betalen een vergoeding aan de gemeenschap, of de gemeenschap betaalt vergoedingen aan de persoonlijke vermogens. Dat vergoedingssysteem regelt niet de transfers van het ene naar het andere persoonlijke vermogen.
De vergoedingsrekeningen worden alleen opgesteld bij de ontbinding van het wettelijk stelsel. Dat is het geval bij scheiding, overlijden of wijziging van het huwelijksstelsel.
Het mechanisme van de vergoedingsrekeningen heeft kracht van wet en kan alleen via een huwelijkscontract uitgesloten worden. Transfers tijdens het huwelijk definitief regelen kan uitsluitend door over te stappen van het wettelijk stelsel naar het stelsel met scheiding van goederen.
De gemeenschap moet een vergoeding betalen op voorwaarde dat de som hem toekomt en dat die het gemeenschapsvermogen ten goede is gekomen.
Aankoop en renovatie van een woning
De meeste koppels betalen hun uitgaven met het beschikbare geld, ongeacht of dat uit de persoonlijke vermogens of het gemeenschapsvermogen komt.
Neem het voorbeeld van Jan en Sofie. Ze kopen een villa en laten werken uitvoeren. Om dat gemeenschappelijk project te financieren, gebruikt Jan 45.000 euro van een schenking van zijn ouders. Negen jaar later scheiden ze. Op dat moment moet de gemeenschap Jan vergoeden, op voorwaarde dat hij kan bewijzen dat die som uit zijn vermogen kwam en dat ze ten voordele van het gemeenschapsvermogen werd aangewend. Rekeninguittreksels zijn dan erg handig. Die 45.000 euro is trouwens de minimumvergoeding. Jan kan meer eisen als de woning sindsdien in waarde is gestegen.
Het vergoedingssysteem regelt niet de transfers tussen de persoonlijke vermogens van de partners.Nhuy Nguyen
Vrijgesteld van erfenisrechten?
Bij een overlijden moet de vergoedingsrekening van de overledene opgemaakt worden. De vordering of schuld die daaruit volgt, moet in principe meegenomen worden in de berekening van de erfenisrechten.
Het Wetboek Successierechten stelt een uitzondering, namelijk de vergoedingen voor erfgenamen in directe lijn, neergaande lijn of tussen echtgenoten met kinderen of gemeenschappelijke nakomelingen.
Neem opnieuw Jan en Sofie. Hun woning is 320.000 euro waard en ze hebben geen andere bezittingen. Jan overlijdt en heeft als erfgenamen Sofie en hun zoontje Mark. Er moeten erfenisrechten betaald worden op de helft van de gemeenschap (160.000 euro). Er wordt geen rekening gehouden met de vergoedingen voor Jan, wat in dit geval fiscaal voordelig is.
Cliënt bij Priority Banking Exclusive, Private Banking of Wealth Management?
Schrijf u in op onze dagelijkse en/of wekelijkse nieuwsbrief.
Ik schrijf mij in
De inlichtingen en meningen opgenomen in onderhavig artikel zijn toelichtingen met een louter informatief karakter. Zij kunnen in geen geval beschouwd worden als adviezen of aanbevelingen van fiscale, juridische of andere aard. Zij houden geen rekening met uw persoonlijke situatie.
Wij verzoeken u dan ook uw raadsman te contacteren vooraleer enige beslissing te nemen die rechtstreeks of onrechtstreeks gebaseerd is op de inlichtingen vervat in deze communicatie. Deze Algemene Bankvoorwaarden vormen het algemene kader van de conventionele relatie tussen BNP Paribas Fortis NV kredietinstelling met maatschappelijke zetel gevestigd is in 1000 Brussel, Warandeberg 3 - B.T.W. BE 0403.199.702 - RPR Brussel, onder het prudentieel toezicht van de Nationale Bank van België, Berlaimontlaan 14, 1000 Brussel en de controle inzake beleggers- en consumentenbescherming van de Autoriteit van Financiële Diensten en Markten (FSMA), Congresstraat 12-14, 1000 Brussel en ingeschreven als verzekeringsagent onder FSMA-nr. BE 0403.199.702.