De toekomst van het federale mobiliteitsbudget

Het federale mobiliteitsbudget is een budgetneutrale oefening. Ze laat werknemers toe om hun bedrijfswagen te ruilen voor alternatieve mobiliteitsoplossingen of andere bestedingen. Tot nog toe was het geen verplichting. Dit verandert wellicht vanaf 2026 voor de werkgever (de federale regering bepaalt de juiste datum en modaliteiten later nog).

Het mobiliteitsbudget bestaat uit drie pijlers.

1. Een elektrische wagen: die valt onder de normale bedrijfswagenfiscaliteit.
2. Alternatieve mobiliteit en huisvestingskosten: die zijn voor de werknemer vrijgesteld van een voordeel alle aard. Voor de werkgever zijn ze volledig aftrekbaar.
3. Cash (het resterende gedeelte na pijler 1 en 2): deze pijler is onderworpen aan een sociale zekerheidsbijdrage van 38,07%. Die is volledig ten laste van de werknemer.

Nieuwe verplichting in 2026

De wetgever verplicht werkgevers vanaf 2026 om het mobiliteitsbudget aan te bieden aan elke werknemer die in aanmerking komt voor een bedrijfswagen. Werkgevers zijn verplicht minstens één optie uit pijler 2 aan te bieden. Functies waarbij een wagen essentieel is – zoals service engineers of andere buitendienstmedewerkers – mogen worden uitgesloten.

Werknemers hebben de mogelijkheid om in te stappen op twee momenten:

• bij de start van een nieuwe functie met bedrijfswagen
• of bij het aflopen van de leasetermijn van hun huidige wagen.

Huisvesting voorop

De manier waarop werknemers het huidige mobiliteitsbudget gebruiken, is indicatief voor hoe ze het verplichte mobiliteitsbudget zullen aanwenden. De cijfers van de RSZ van eind 2024 geven een eerste beeld voor de 3 pijlers.

• Maar 1 op 14 deelnemers kiest een wagen. 93% van de werknemers kiest dus géén wagen.
• Binnen de tweede pijler besteedt ongeveer 80% het budget aan huisvestingskosten, zoals de afbetaling van een woonkrediet of woninghuur.
• Ongeveer 10% gebruikt de middelen om een fiets te kopen of te leasen.
• Het resterende aandeel binnen de tweede pijler besteed het aan andere mobiliteitsoplossingen, zoals openbaar vervoer of deelmobiliteit.
• 63% van de deelnemers maakt gebruik van de derde pijler. Dat is goed voor 35% van het totale federale mobiliteitsbudget.

Praktische invoering

Ondernemingen moeten heldere afspraken maken over wat mag en wat niet. Een goed uitgewerkte mobility policy is onmisbaar om discussies en misverstanden te vermijden. Bij kleine groepen werknemers is het budgetbeheer manueel mogelijk. Maar vanaf tien actieve gebruikers wordt een gespecialiseerde tool aanbevolen. Die biedt toegang tot alle opties van pijler 2. Hij verzekert ook een efficiënt beheer voor zowel de werknemer als de werkgever.

Duidelijke communicatie naar werknemers is vandaag al cruciaal om het draagvlak te vergroten. Ze helpt ook om het gebruik van het federale mobiliteitsbudget efficiënt te organiseren.